Mieszkanie socjalne – jakie kryteria trzeba spełnić, aby dostać mieszkanie socjalne?

mieszkanie socjalne

Z zasady mieszkanie socjalne jest przeznaczone dla osób ubogich lub bezdomnych,. Państwo pomaga w ten sposób w zaspokojeniu podstawowej potrzeby każdego z nas – zapewnienia dachu nad głową. Mieszkania socjalne przeznaczone dla osób, które mogą sobie pozwolić na wynajem lub tym bardziej zakup własnego mieszkania. Do otrzymania mieszkania z przydziału trzeba jednak spełnić konkretne warunki. Niestety, ze względu na dość długą listę osób chętnych do otrzymania prawa do mieszkania socjalnego, czasem oczekiwanie na mieszkanie mocno się przeciąga. Dziś przybliżymy informacje na temat tego, kto może otrzymać mieszkanie socjalne i na jakich dokładnie warunkach się to odbywa.

Mieszkania socjalne

Zastanawiasz się, jak dużej części mieszkańców Polski dotyczy skrajne ubóstwo? Według różnych szacunków może być to nawet około 5% mieszkańców naszego kraju. Wiele zmieniło się od czasu wprowadzenia możliwości pobierania zasiłku 500 plus, życie na socjalu  nie jest jednak dobrym pomysłem. Można więc śmiało założyć, że sporą część osób, który może przysługiwać mieszkanie socjalne stanowią osoby bezrobotne lub z niepewnymi i niskimi źródłami dochodów. Właśnie w takich sytuacjach możliwość otrzymania mieszkania socjalnego okazuje się nierzadko zbawienna i pozwala wyjść na prostą.

Co to jest mieszkanie socjalne?

Na wstępie warto zastanowić się, czym jest mieszkanie socjalne. Takie lokale przeznaczone są dla osób najuboższych, a często także bezdomnych. Przyznanie prawa do mieszkania socjalnego jest więc formą pomocy ze strony państwa dla osób w złej sytuacji finansowej, a często kompletnie bez dochodów. Kto przydziela mieszkania socjalne? Zajmują się tym Gminy. To do nich także należą także same mieszkania socjalne. Gminy korzystają z dostępnych zasobów lokali, a czasem finansują budowę nowych mieszkań socjalnych. Wszystko to określają przepisy z 2001 roku – Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy (Kodeks Cywilny).

Czasami ciężko jest zrozumieć różnicę między mieszkaniem socjalnym a mieszkaniem komunalnym. Przede wszystkim prawo do mieszkania socjalnego jest tymczasowe. W założeniu osoba umieszczona w takim lokum powinna stanąć na nogi, dzięki czemu w przyszłości jej zdolności finansowe poprawią się. Może wtedy otrzymać prawo do mieszkania komunalnego. To bowiem wymaga uiszczania pewnych opłat w zamian za mieszkanie – czynszu. Mieszkanie socjalne najczęściej można otrzymać na od trzech do pięciu lat. Jeśli po tym okresie najemca nie poprawił swojej sytuacji, może wnioskować o przedłużenie umowy najmu mieszkania socjalnego. Mieszkanie socjalne nie podlega wykupowi – po jego zwolnieniu prawo do niego trafi do innej potrzebującej osoby. Inaczej wygląda to w drugim przypadku – zobacz nasz poradnik na temat wykupu mieszkania komunalnego.

Prawo do mieszkania socjalnego, koszty związane z mieszkaniem socjalnym

Ważną informacją może być fakt, że mieszkanie socjalne przeznaczone jest tylko dla osób, które nie posiadają innej możliwości zamieszkania. Jeżeli najemca stanie się właścicielem innego mieszkania lub prawa do mieszkania w innym miejscu (na przykład korzystając z bonu mieszkalnego), umowa najmu mieszkania socjalnego zostanie rozwiązana. Często odbywa się to w iście ekspresowym tempie – nawet z dnia na dzień. Zmieniając mieszkanie warto więc dopełnić wszystkim formalności i być gotowym na taką sytuację.

Mieszkania socjalne zwykle mają około 30 metrów kwadratowych. Standard ich wykończenia jest kiepski, podobnie jak lokalizacja. Nic dziwnego – to najtańsze mieszkania, które są w zasobach nieruchomości gminnych. Lepsze mieszkania przeznaczone są między innymi na mieszkania komunalne. Wraz z niskim standardem, lokatorzy mogą jednak liczyć na równie niskie koszty mieszkania. Ile kosztuje wynajem mieszkania socjalnego? To nawet około kilku złotych za metr kwadratowych.

Jak dostać mieszkanie socjalne w Polsce?

Jak zostać najemcą mieszkania socjalnego? Zwykle do mieszkań socjalnych trafiają osoby eksmitowane z innych lokali. Ma to miejsce, gdy mieszkańcy nie płacą opłat za mieszkanie, a jego właściciel próbuje pozbyć się lokatorów. Możliwa jest też eksmisja z mieszkania własnościowego ze względu na długi. Mieszkanie trafia wtedy na licytację komorniczą i pieniądze z jego sprzedaży pozwalają spłacić wierzytelności byłego właściciela. W Polsce prawo chroni jednak lokatorów przed “wylądowaniem na bruku”, tu pojawia się możliwość zamieszkania w mieszkaniu socjalnym.

Na drodze postępowania eksmisyjnego trzeba jednak wykazać niezdolność do samodzielnego utrzymania się. Jeżeli dochody nie pozwalają na wynajem mieszkania, ani nawet na pokrycie kosztów utrzymania mieszkania komunalnego, mieszkanie socjalne okazuje się często jedyną opcją. 

Mieszkania socjalne mogą również zostać zamieszkane przez osoby, których dotychczasowe lokale są przeznaczone do rozbiórki. Powodem zwykle jest pojawienie się jakiejś klęski żywiołowej (pożar, zalanie, zniszczenie w inny sposób) lub zły stan techniczny oceniany przez nadzór techniczny.

Wniosek o mieszkanie socjalne – jak wypełnić?

W celu otrzymania mieszkania socjalnego należy złożyć odpowiedni wniosek. Odpowiednim organem, który go przyjmie jest gmina, w której mieszkasz. W urzędzie gminy otrzymasz wzór wniosku o przyznanie prawa do mieszkania socjalnego. Możesz też poszukać wniosku w Internecie. Wniosek zawiera dane wnioskodawcy i pozostałych osób objętych wniosek – czyli osób pozostających w jednym gospodarstwie domowym, dzieci, członków rodziny. Oprócz tego wymagane jest podanie wszystkich źródeł dochodu wraz z jego wysokością. Przydadzą się też dokumenty potwierdzające niepełnosprawność którejś z osób  wpisanych we wniosku i dodatkowe wyjaśnienia.

Jakie dane zawiera wniosek o mieszkanie socjalne

  • dane osobowe osób uwzględnionych we wniosku (imię, nazwisko, PESEL ,adres zamieszkania)
  • dane kontaktowe (telefon, adres e-mail, adres korespondencyjny)
  • źródła i wysokość dochodów
  • informacje o niepełnosprawności i dokumenty potwierdzające ją
  • dodatkowe załączniki

Co należy dołączyć do wniosku o mieszkanie socjalne w formie załączników?

  • zaświadczenie z urzędu gminy/dzielnicy potwierdzające adres ostatniego zamieszkania osoby składającej wniosek oraz domowników
  • zaświadczenie o dochodach osób uwzględnionych we wniosku
  • dodatkowe dokumenty, których może zażądać urząd gminy

Mieszkanie socjalne – jaki dochód do mieszkania socjalnego?

Komu przysługuje mieszkanie socjalne? Jest przeznaczone dla osób z bardzo niskimi dochodami. Jak obliczyć dochód, który pozwoli skutecznie ubiegać się o prawo do takiego mieszkania? Kryterium dochodowe obliczana jest różnie w zależności od konkretnej gminy.

Dla przykładu weźmy Warszawę, czyli największe miasto w Polsce, w którym jest też zdecydowanie najwięcej mieszkań socjalnych.Kryterium dochodowe do mieszkania socjalnego 2022 w Warszawie to równowartość najniższej emerytury na jedną osobę (czyli 882,56 zł) dla gospodarstwa wieloosobowego. W gospodarstwach domowych, w których mieszka jedna osoba, kryterium dochodowe stanowi 130% najniższej emerytury – 1147,33 złotych. Najczęściej maksymalny dochód na jedną osobę w gospodarstwie domowym poza Warszawą jest ustalony na niższym poziomie.

Jak wygląda takie mieszkanie?

Mieszkanie z przydziału z gminy jest przeznaczone dla osób bezdomnych oraz z najniższymi dochodami. Z tego względu nie można spodziewać się po nim zbyt komfortowych warunków – najczęściej socjalne lokale są dość małe i wykończone w niskim standardzie. Mieszkania takie nie mogą mieć mniej, niż 10 metrów kwadratowych, nawet jeśli zamieszka tam jedna osoba. Na szczęście tak mikroskopijne mieszkania należą do rzadkości.

Najczęściej mieszkanie socjalne ma około 32 metry kwadratowe. Na każdego z domowników powinno przypadać co najmniej pięć metrów kwadratowych. W takim mieszkaniu socjalnym znajduje się natomiast wszystko, co jest potrzebne do funkcjonowania i poczucia bezpieczeństwa. W mieszkaniu znajdziemy podstawowe wyposażenie i wszystkie niezbędne instalacje – prąd, wodę, ogrzewanie, miejsce do gotowania. Najczęściej mieszkania socjalne znajdują się w budynkach o słabym standardzie, często na obrzeżach miasta.

Czynsz za mieszkanie socjalne 2022 – ile wynosi?

W ostatnim czasie ceny mieszkań i ich wynajmu wzrosły. W 2022 roku dotknęło to również mieszkania socjalne i czynsz za ich najem. Jeszcze w 2021 roku czynsz za wynajem mieszkania socjalnego wynosi 2 złote 21 groszy za metr kwadratowy. Czynsz za mieszkanie socjalne w 2022 to zwykle niecałe trzy złote za metr. W Krakowie stawkę ustalono na poziomie 2,98 zł/m2. Nawet pomimo podwyżek czynsz za socjalne mieszanie zwykle oscyluje na poziomie około 100-150 złotych miesięcznie. To wielokrotnie niższa opłata, niż za inne rodzaje mieszkań. Nawet 10-krotnie niższa, niż za mieszkanie na wynajem.

Jak długo się czeka na mieszkanie socjalne?

Jaki jest czas oczekiwania na mieszkania socjalne? Wiele zależy od miejsca – w różnych gminach jest różna ilość potrzebujących (osób, którym przysługuje mieszkanie socjalne) i samych mieszkań. Można natomiast powiedzieć jedno – aby otrzymać mieszkanie socjalne należy dość długo poczekać. Średnio w Polsce ten czas wynosi trzy lata.

Na szczęście sytuacja stale ulega poprawie. Rządowe dotacje i różne programy pozwalają gminom na zmianę pustostanów w mieszkania komunalne i socjalne. Po wykonaniu odpowiedniego remontu, mieszkania takie zasilą pulę mieszkań dostępnych w danym miejscu. 

Jak wykupić mieszkanie socjalne lub komunalne?

Mieszkania socjalne są przeznaczone na wynajem dla najbardziej potrzebujących osób. Z tego względu praktycznie nie ma możliwości wykupienia ich. Nieco inaczej jest natomiast w przypadku mieszkań komunalnych. W ich przypadku odkupienie jest nie tylko możliwe, ale mieszkańcy mogą też liczyć na sporą bonifikatę. Sprawdź nasz artykuł o tym jak wykupić mieszkanie komunalne.

Umowa najmu mieszkania socjalnego zawsze jest sporządzona na czas określony. Po upływie tego okresu lokatorzy muszą się wyprowadzić, chyba że złożą wniosek o przedłużenie najmu i uzyskają zgodę. Jeśli w czasie mieszkania w lokalu socjalnym sytuacja finansowa domowników poprawi się, mogą ubiegać się o zmianę miejsca zamieszkania na mieszkanie komunalne. Wtedy otwiera się przed nimi furtka do wykupu mieszkania. Warto postarać się o to, gdyż posiadanie własnego mieszkania jest zabezpieczeniem na przyszłość nie tylko dla jego właściciela, ale też dzieci, czy współmałżonków. Warto bowiem wiedzieć, że prawo do mieszkania socjalnego nie jest dziedziczone.

Zostaw komentarz

Twój adres e-mail nie bedzie opublikowany. *wymagane pola są zaznaczone

Podobne artykuły